મારું મંતવ્ય

My photo
Ahmedabad , Gujarat, India
''well wisher women.club'' નામે મારી એક બહેનોની સંસ્થા ચાલે છે.જેમાં બે સહિયારી નવલકથા ''મનસ્વી'' અને ''મીણ પાષાણ'' પબ્લીશ થઇ છે. શબ્દની આરાધના કરવી એ મારો જીવનમંત્ર છે. આવનારી પેઢીને વાંચતા આવડશે પણ લખતા નહિ આવડે!

Saturday, February 6, 2016

લઘુ વાર્તા “અધૂરા થયા પૂરા”




                                       “અધૂરા થયા પૂરા”
   
ફેસબુકની આકાશી અને આભાસી વર્ચ્યુઅલ દુનિયામાં બે વર્ષ પહેલા આકાશ નામના તેજસ્વી યુવકે ફ્રેન્ડ સજેશન લિસ્ટમાં વારંવાર હાઈલાઇટ કરતી રાધાકૃષ્ણના પ્રોફાઇલ પિક્ચરવાળી ધરા શાહ નામની સમવયસ્ક યુવતીને ફ્રેન્ડ રીક્વેસ્ટ મોકલી ને એકાદ મહિના લાંબા સમય પછી આકાશની સંપૂર્ણ એફ.બી. પ્રોફાઈલ ચકાસીને ધરાએ આકાશની મિત્રતા સ્વીકારી.
    ક્યારેક જ ફેસબુક પર પોતાના વિચારો પ્રકટ કરવા આવતી ધરાને આકાશની પોસ્ટ વાંચી એની હ્યુમર તરફ આકર્ષાતી હતી, લાઇક કોમેન્ટ વડે બંને એકબીજાની પ્રત્યક્ષ-અપ્રત્યક્ષ હાજરી પુરાવતા જતાં હતા. આકાશ રોજ ઓવન ફ્રેશ જોક્સ લખીને સૌને હળવા કરતો બીજી તરફ ધરાને પણ બે-ચાર લીટીની શાયરી લખવાનો શોખ હતો. આ કારણે બંનેનું ફ્રેન્ડ અને ફોલોવર્સનું લિસ્ટ પણ ખાસું લાંબુ હતું.
    મિત્રોની અને ફોલોવર્સની વધતી સંખ્યા વચ્ચે આકાશ અને ધરા એકધાર્યા લાઇકસ અને કોમેન્ટ્સનો દોર વટાવી ઓપન ટાઇમલાઇન પરથી અંગત બાઈલાઇનવાળા મેસેજના ચેટબોક્સમાં વાતચીતની હારમાળા શાયરી તો ક્યારેક સ્માઇલી વડે કરવા લાગ્યા ને પછી તો જોતજોતામાં ધીમે ધીમે બંને સારા મિત્રો બની ગયા.
    ફેસબુકના સંબંધો હળવે-હળવે વિશ્વાસ અને વહાલપૂર્ણ બન્યા ત્યારે આકાશે ધરાના મોબાઇલ નંબરની માંગણી કરી. ક્યારેય કોઈ અજાણ્યા વ્યક્તિને પોતાનો પર્સનલ નંબર ન આપનાર ધરા આકાશને કશું વિચાર્યા-સમજ્યા વિના પોતાનો નંબર આપી બેસી. ધરાએ તો આકાશનો ફોટો પણ જોયો ન હતો અને પોતે રાધાકૃષ્ણનું પ્રોફાઈલ પિક્ચર રાખ્યું હોવાથી તેને પણ આકાશે ક્યારેય જોઈ ન હતી.
    આકાશ માયાનગરી મુંબઈ રહેતો હતો અને ધરા સાબરમતીનાં કિનારે અમદાવાદમાં. આ સ્થળનું અંતર વ્હોટ્સઅપનાં મેસેંજર બોક્સમાં ઘટીનેને નિકટ થયું. રોજ સવાર-સાંજ અને રાતનાં નિયત સમયે આતુરતાપૂર્વક બંને એકબીજાનાં સવાલ-જવાબ અને મેસેજની રાહ જોતા અને ચેટ દ્વારા વિધવિધ વિચારોની આપ લે થતી. ક્યારેક ક્રિકેટ વિશે તો ક્યારેક કપિલ લાફ્ટર વિષે તો ક્યારેક ગાલીબ વિષે તો ક્યારેક ભવિષ્યનાં સપનાં અને ઘર-પરિવાર વિષે ચર્ચા થઈ બંનેની વચ્ચે મૌનની રેખા ખેંચાઈ જતી. અવિરત પસાર થતાં સમયની સાથે ધીમે-ધીમે બંનેના ગમા-અણગમા પણ ચર્ચામાં રહ્યા અને જીવનમાં એક પોતાનાપણાની હૂંફાળી મીઠાશ ઉમેરાઈ ગઈ, ધરા અને આકાશ મનોમન એકબીજાને ગમવા લાગ્યા.
    એકદિવસ દરરોજની જેમ ધરા ઓનલાઇન થઇ ત્યારે આકાશનો મેસેજ વાંચવા મળ્યો કે, ''એક ગુડ ન્યૂઝ  આપવાના છે.''
    એકવાર માટે તો ધરા ગભરાઈ ગઈ હતી કે શું હશે?  એક સામટા કેટકેટલા વિચારોએ ધરાને ઘેરી લીધી. ત્યાં જ આકાશનું હેલો વાંચ્યું. ફરી આકાશ ટાઈપિંગ લખેલું દેખાયું. ત્યાં ધરા પૂછી લીધું, “શું ગુડ ન્યૂસ છે?”
    હું અમદાવાદ આવી રહ્યો છું. મળશે?” ક્ષણાર્ધ માટે તો ધરાને ધ્રાસકો પડ્યો પણ બીજી જ ક્ષણે તેણે આકાશને મળવાનો નિર્ણય કરી લીધો આખરે તો ધરા પણ એને મનોમન ચાહતી અને મળવા માગતી હતી. બંને એકબીજાને ઓળખશે કેવી રીતે? તેના માટે ધરા કહ્યું પોતે પિંક સ્લીવલેશ ટોપ ને નેવી બ્લ્યૂ જીન્સમાં આવશે અને આકાશ તારે વ્હાઈટ શર્ટ ને બ્લેસ જીન્સમાં આવવાનું રહેશે. બીજા દિવસે મળવાનો સમય અને સ્થળ નક્કી થયો.
    એ રાત બંને ઊંઘ ન આવી. પ્રશ્નોનો દોર એક પછી એક બંનેનાં દિલ-દિમાગમાં સમાન રીતે ચાલ્યો કે, કેવા દેખાતો/તી હશે? શું થશે? રિયલ લાઇફમાં એકબીજાને પસંદ તો પડશું ને? કાળી રાતની ચાંદનીમાં બંને ખુલ્લી આંખે રંગીન સપનાઓમાં રાચતા હતા. બંને વચ્ચે એક અનોખો સ્નેહનો સેતુ હતો અને તે હતો વિશ્વાસનો!
    ધરા અને આકાશનાં મિલન દિવસનો સુરજ કઈક જુદો જ લાગતો હતો,  સોનેરી કિરણો ધરાના કાનમાં જાણે કઈક ચાડી ખાઈ રહ્યા હતા, આકાશને મળવાની મનોમન તીવ્ર ઈચ્છા હતી તો સાથે એક ડર પણ હતો બીજી બાજુ વિશ્વાસ પણ હતો. ગની દહીવાલા ની ગઝલ ના શબ્દો ગણગણતી હતી ''દિવસો જુદાઈ ના જાય છે, એ જશે જરૂર મિલન સુધી મારો હાથ ઝાલીને લઇ જશે નિજ શત્રુઓથી સ્વજન સુધી ....'' નિત્ય કર્મ આટોપીને ધરા અરીસા સામે ગોઠવાઈ ગઈ. પોતાનું જ પ્રતિબિંબ જોઇને એ શરમાતી, હરખાતી પોતાનામાં જ ખુશ હતી પિંક સ્લીવ લેસ ટોપ,  રેશમી ખુલ્લા વાળ, હલકો મેકઅપ અને મેચિંગ ઈરીન્ગ્સમાં સાચે કોઈને પણ પ્રથમ નજરે ઉત્તેજિત અને આકર્ષિત કરી મૂકે તેટલી દેખાવડી લાગતી ધરાએ  ફેવરીટ પરફ્યુમ લગાવ્યું. અચાનક ધડીયાળમાં નજર ગઈ,  ‘ઓહ.ગોડ’ ફટાફટ સેન્ડલ પહેરીને દુપટ્ટો મોં પર બાંધીને ગોગલ્સ પહેર્યા અને એકટીવા સ્ટાર્ટ સી.સી.ડી. જવા માટે પોતાના ટુ વ્હીલર પર નીકળી પડી. ધરાએ ગતિથી જજીસ રોડ પરના સી.સી.ડી તરફ પ્રયાણ કર્યું.
    સી.સી.ડી.નો ગેટ ખોલતા જ એની આંખો આકાશને આમતેમ શોધી રહી હતી. ત્યાં જ એક ટેબલ પર રેડરોઝના બુકે સાથે વ્હાઈટ શર્ટ એન્ડ બ્લ્યુ ડેનીમ માં એક દેખાવડો યુવક એને જોવા મળ્યો. એને જોતા જ જાણે એના ધબકારા વધી ગયા હતા. આકાશ તરફ જઈને જ વિનમ્રતાપૂર્વક ઈશારાથી એકપણ શબ્દ ઉચ્ચાર્યા વિના પૂછ્યું કે, આપ જ આકાશ છો?” વિસ્મયથી ધરા આકાશને અને આકાશ ધરાને ઘડીભર માટે જોતાં રહી ગયા. આકાશે બુકે ધર્યો, ધરાએ સ્વીકાર્યો અને ચેર ખેંચી આકાશની સામે બેસતા હાથ જોડી આભાર માન્યો. થોડીવાર બંને ચૂપ રહ્યા. પછીથી આકાશે બોલવાની શરૂઆત કરી,
“ધરા સાચે જ આપ ખુબ સુંદર લાગો છો.” આકાશની વાત પર ધરાએ ફક્ત ડોક નમાવી નાનકડું સ્માઈલ આપ્યું. આકાશે કહ્યું કે, ધરા સૌ પ્રથમ તો કોઈ બીજી ગોળગોળ વાત ન કરતાં મારે તમને એક સીધી સત્ય વાત કહેવી છે. જે મેં તમારાથી છુપાવી છે અને એ વાત સાંભળ્યા પછી બની શકે તમે મારી જોડેની મિત્રતા તોડી પણ શકો. આફ્ટર ઓલ. તમારો જે નિર્ણય હશે તે મને મંજુર છે.” આકાશે ધરાનો કુંમળો હાથ પકડી કહ્યું,આજથી છ વર્ષ પહેલા એક એકસીડન્ટમાં મેં મારો જમણો પગ ઘૂંટણીયેથી ગુમાવ્યો હતો, આ તમે જોઈ રહ્યા છો તે મારો નકલી પગ છે.” ધરા આકાશ સામે જ જોઈ રહી હતી. કોઈપણ રિલેશનશિપમાંમાં આગળ વધતા પહેલા સ્પષ્ટતા કરવી અનિવાર્ય છે, તમને યોગ્ય લાગે તે નિર્ણય લઇ શકો છો ધરા. આપણા સંબંધો વિશ્વાસની ઈમારત પર ચણાયા છે એટલે હું તેમાં કશું છુપાવી તમને દુ:ખી કરવા માગતો નથી.”
    આકાશની વાતો પર ઘરા મરક મરક હસવા લાગી હતી. ધરાએ ધીમા સ્વરે કહ્યું, “આકાશ હું તમને ખૂબ જ ચાહું છું અને તમને હું અંધારામાં રાખવા નથી માંગતી. સૉરી બટ, હું સાંભળી શક્તી નથી. મારા જેવી બધીર સાથે તમે આગળ નહિ જ વધો એ હું જાણું છું. એટલે જ હું તમને મળવા માંગતી હતી, કદાચ આ આપણી છેલ્લી મુલાકાત પણ હોય પણ હું ખુબ ખુશ છું. મારા મન નો ભાર હલકો થઇ ગયો. આપણે મિત્રો તો રહીશું જ ને?
    ધરાનાં લાગણીસાભાર શબ્દો આકાશનાં કાને પડી એ ભાવુક થઈ ઉઠ્યો. પ્રભુનો મનોમન આભાર માનતો આકાશ શું કહેવું શું ન કહેવું તેની અસમંજતામાં પડી ગયો.
    ખિસ્સામાંથી પેન કાઢી પેપર નેપકીન લઈ થોડા સમય પહેલા ધરાને જે વાત અવાજમાં જણાવી હતી એ અક્ષરથી લખી આપે સાથે તે ધરાને સાચા દિલથી પ્રેમ કરે છે અને ભવિષ્યમાં પણ કરતો રહેશે તે પણ અંતરની લાગણીથી લખી ધરાને આપ્યું. આકાશનું લાગણીશીલ લખાણ વાંચીને ધરાની નમણી આંખમાંથી દડ દડ આંસુ વહેવા માંડ્યા અને આકાશની આંખોમાં આંખો પરોવીને ધરા બોલી, “આઈ લવ યુ આકાશ ....!!!”
નીતા શાહ

Monday, February 1, 2016

રૂમઝૂમ કરતી આવી કવિતા





રૂમઝૂમ કરતી આવી કવિતા
શબ્દે શબ્દની વધારે ગરિમા

શીર્ષક બિંદી ઝળકે ભાલે
અલંકાર ના કુંડળ કાને
છંદોબદ્ધ ની સાડી વીંટાળે
શબ્દોના શણગાર સંગાથે

મોરપીંછ ની કલમ લઈને
સજીધજીને ધીમા ડગલે
પંક્તિઓના પાવન પગલે
પ્રાસના રૂડા પાયલ રણકે

હરતીફરતી ગગન-વિહારી
સંગીતની સરગમ સજાવી
સુરતાલ રણકાર વધાવી  
સુના હૈયાનો ઉપહાર લાવી

નીતા શાહ

Sunday, January 31, 2016



કેટલી માસુમિયત
કેટલી અલ્લડતા
કેટકેટલા નખરા
કેટકેટલા લાડકોડ
એક ઝરણા જેવી
પતંગિયાની જેમ ઉડતી
માગું પાણી ને દૂધ મળે
અને આજે....
ઠાવકાઇ ઓઢી છે થોડી
પણ અંદર તો
હજુ એક
મુગ્ધા ધબકે છે
કેટકેટલા પાત્રો જીવી છુ
પણ અંદર તો
હજુ એક
મુગ્ધા જીવે છે...

નીતા શાહ

અરે,શીદને મુલ કરે મારી બેનડી
ઈમાં આંખ્યુંના દીવા અજવાર્યા સે
દલડાનો ટેભો ભર્યો સે મારી બેનડી
તહી મોરલાનો ટહુકો હમ્ભરાય સે
નીતા શાહ

Wednesday, January 20, 2016

લઘુ વાર્તા

મારી એક લઘુ વાર્તા
 પાંચ વર્ષ પહેલા આકાશ નામના યુવાને ફેસબુક ઉપર એક ધરા નામની યુવતીને ફ્રેન્ડ રીક્વેસ્ટ મોકલી હતી અને એકાદ મહિના પછી પ્રોફાઈલ ચકાસીને રીક્વેસ્ટ સ્વીકારી હતી. આકાશ ની પોસ્ટ વાંચતા ધરા એની હ્યુમર તરફ આકર્ષાઈ હતી આકાશ રોજ ઓવન ફ્રેશ જોક લખીને સૌને હળવા કરતો આ બાજુ ધરા ને પણ શાયરી લખવાનો શોખ હતો એકધાર્યા લાઇકસ અને કોમેન્ટ્સ નો દોર ચાલ્યો, પછી તો ધીમે ધીમે બંને સારા મિત્રો બની ગયા અને ચેટ દ્વારા વાતચીત થવા લાગી આ સમય દરમ્યાન ક્યારેય આકાશે ધરા નો મોબાઇલ નંબરની માંગણી કરી નહોતી કે ધરા એ આકાશ ની.ધરા ક્યારેય કોઈ અજાણ્યા ને પોતાનો નંબર આપતી નહિ અને એને આકાશ ની આ વાત જ ગમી હતી. ધરા એ તો પ્રોફાઈલ પીક પણ રાધાકૃષ્ણ નું રાખ્યું હતું અને આકાશ નું પ્રોફાઈલ પીક સચિન તેંદુલકરનું હતું. પણ આકાશ મુંબઈ રહેતો હતો અને ધરા અમદાવાદ. રોજ નિયત સમયે આતુરતા પૂર્વક બંને એકબીજાની રાહ જોતા અને ચેટ દ્વારા વિચારોની આપ લે થતી.ક્યારેક ક્રિકેટ વિષે તો ક્યારેક કપિલ લાફ્ટર વિષે તો ક્યારેક ગાલીબ વિષે ચર્ચા થતી. ધીમે ધીમે બંનેના ગમાઅણગમા પણ ચર્ચામાં રહ્યા અને જીવન માં એક મીઠાશ ઉમેરાઈ ગઈ, એકબીજાને ગમવા લાગ્યા. આજે ધરા લોગઈન થઇ ને તો આકાશ નો મેસેજ હતો કે ''એક ગુડ ન્યુઝ આપવાના છે જલ્દી ઓનલાઈન આવ '' એકવાર માટે તો ધરા ગભરાઈ ગઈ હતી કે શું હશે ? એક સામટા કેટકેટલા વિચારો એ ઘેરી લીધી એને ! ત્યાં જ આકાશ નું હેલો વાંચ્યું, ચેટ ની વાતચીત મુજબ આકાશ બીજા દિવસે મુંબઈ થી અમદાવાદ આવવાનો હતો અને ધરા ને મળવું હતું એક વાર માટે તો ધરા ને ધ્રાસકો પડ્યો પણ બીજી જ મિનીટ માં મળવાનો નિર્ણય કરી લીધો આખરે તો ધરા પણ એને મનોમન ચાહતી હતી. બંને એકબીજાને ઓળખશે કેવી રીતે ? તેના માટે ધરા પિંક ટોપ ને જીન્સ માં આવશે અને આકાશ વ્હાઈટ શર્ટ ને જીન્સ માં આવશે સાથે રેડરોઝ નો બુકે પણ હશે. બંને ને રાતે ઊંઘ આવી નહિ સરખું જ વિચાર્યું હતું કે કેવા દેખાતા હશે ? શું થશે ? બંને ખુલ્લી આંખે રંગીન સપનાઓ માં રાચતા હતા. બંને વચ્ચે એક અનોખો સેતુ હતો અને તે હતો વિશ્વાસનો ! આજનો સુરજ કઈક જુદો જ લાગતો હતો, સોનેરી કિરણો ધરા ના કાન માં જાણે કઈક કહી રહ્યા હતા, આકાશ ને મળવાની જીજીવિષા હતી તો સાથે એક ડર પણ હતો બીજી બાજુ વિશ્વાસ પણ હતો. ગની દહીવાલા ની ગઝલ ના શબ્દો ગણગણતી હતી ''દિવસો જુદાઈ ના જાય છે, એ જશે જરૂર મિલન સુધી મારો હાથ ઝાલીને લઇ જશે નિજ શત્રુઓથી સ્વજન સુધી ....'' નિત્ય કર્મ પતાવીને ધરા અરીસા સામે ગોઠવાઈ ગઈ. પોતાનું જ પ્રતિબિંબ જોઇને શરમાતી હતી પિંક ટોપ, અલ્લડ ખુલ્લા વાળ, હલકો મેકઅપ અને મેચિંગ ઈરીન્ગ્સ માં સાચે જ સેક્સી લાગતી હતી. એનું ફેવરીટ પરફ્યુમ લગાવ્યું. અચાનક ધડીયાળ માં નજર ગઈ, ફટાફટ સેન્ડલ પહેરીને સીસીડી જવા માટે નીકળી.બુકાનીધારી ની જેમ દુપટ્ટો બાંધીને ગોગલ્સ પહેર્યા અને એકટીવા સ્ટાર્ટ કર્યું. જજીસ રોડ પરના સીસીડી તરફ પ્રયાણ કર્યું. સીસીડી નો ગેટ ખોલતા જ એની આંખો આકાશને શોધી રહી હતી. ધડીયાળ માં નજર કરી ને વિચાર્યું હજુ તો ૧૦ જ વાગ્યા છે એક કલાક વહેલી છું અને કોર્નેર પરના ટેબલ પર ગોઠવાઈ ગઈ ને કલાક કેવી રીતે પસાર કરીશ એની મુઝવણ પણ થઇ. મોબાઈલ માં નેટચાલુ કર્યું અને પોસ્ટ જોવા લાગી. ધીમું સંગીત રેલાઈ રહ્યું હતું. ત્યાં વેઈટર આવીને પૂછવા લાગ્યો, મેમ ઓર્ડર પ્લીસ. ધરા એ કેપેચીનો કોફી મંગાવી ફરી પાછી મોબાઈલમાં ખોવાઈ ગઈ હતી. કોફી ના સીપ લેતા લેતા વારેવારે ગેટ બાજુ જોઈ લેતી અને મનોમન કહેતી હતી કે જલ્દી આવી જા આકાશ. અને અને રેડરોઝ ના બુકે સાથે વ્હાઈટ શર્ટ માં એક યુવાન પ્રવેશ્યો.એને જોતા જ જાણે એના ધબકારા વધી ગયા હતા એના તરફ આવીને જ નમ્રતાપૂર્વક પૂછ્યું કે આપ જ ધરા છો? વિસ્મયથી ધરા એને જોતી હતી અને એક હળવું સ્માઈલ આપ્યું હતું. આકાશે બુકે ધર્યો ને ધરા એ સ્વીકાર્યો અને આભાર માન્યો. સામેની ચેર પર આકાશ બેસી ગયો. ધરા સાચે જ આપ ખુબ સુંદર લાગો છો એમ કહ્યું જવાબ માં ધરા ફક્ત સ્માઈલ કરતી હતી. આકાશે કહ્યું કે પહેલા મારે તમને એક વાત કહેવી છે જે મેં તમારાથી છુપાવી છે જે સાંભળ્યા પછી તમારો જે નિર્ણય હશે તે મને મંજુર હશે. આજથી છ વર્ષ પહેલા એક એકસીડન્ટ માં મેં મારો જમણો પગ ગુમાવ્યો હતો તમે જોઈ રહ્યા છો તે મારો નકલી પગ છે રીલેશન માં આગળ વધતા પહેલા સ્પષ્ટતા કરવી સારી, તમને યોગ્ય લાગે તે નિર્ણય લઇ શકો છો ધરા અને જવાબ માં ઘરા મરક મરક હસવા લાગી હતી. ધરા એ કહ્યું, આકાશ હું તમને ખુબ જ ચાહું છું અને તમને હું અંધારામાં રાખવા નથી માંગતી. હું સાંભળી શકતી નથી જન્મથી.મારા જેવી બધીર સાથે તમે આગળ નહિ જ વધો એ હું જાણું છું.એટલે જ હું તમને મળવા માંગતી હતી, કદાચ આ આપણી છેલ્લી મુલાકાત પણ હોય પણ હું ખુબ ખુશ છું. મારા મન નો ભાર હલકો થઇ ગયો.આપણે મિત્રો તો રહીશું જ ને ? આ બાજુ આકાશની આંખ ભીંજાઈ ગઈ હતી. પ્રભુ નો આભાર મનોમન માનતો હતો અને શું કહેવું તે સમજાતું નહોતું. અચાનક ટેબલ પરથી પેપર નેપકીન લીધો અને પોતાના પગ વિષે ની વાત લખી સાથે તે ધરાને સાચા દિલથી પ્રેમ કરે છે અને ભવિષ્ય માં પણ કરતો રહેશે તે પણ લખ્યું અને ધરા ને આપ્યું હતું વાંચીને ધરા ની આંખમાં થી ટપટપ આંસુ વહેવા માંડ્યા અને આકાશ ની આંખોમાં આંખો પરોવીને બોલી હતી આઈ લવ યુ આકાશ ....!!! 


નીતા શાહ

Monday, January 11, 2016

પ્રભાત ના સોનેરી કિરણો પૃથ્વીને જાણે પ્રણામ કરી રહ્યા હતા વસ્ત્રાપુર તળાવ ના  એ પાર્કે જાણે નવલા  દિવસની સવાર ઓઢી લીધી હતી,  તળાવનું જળ સૂર્યના કુમળા કિરણોનું  પ્રતિબિંબ ઝીલતું હતું ને પોતાને પણ સોનેરી રંગ ની આભા સાથે ચમકાવતું  હતું.એક ખુશનુમા વાતાવરણ દરેકને ખુશહાલ બનાવી દે છે.વહેલી સવારે તો કુદરત નું સૌન્દર્ય સોળે કળાએ ખીલી ઉઠે છે. જોગીંગ ટ્રેક  પર ટ્રેક શૂટ માં સજ્જ લોકો ની ચહલપહલ હતી,કોઈ દોડતું, તો કોઈ ચાલતું , ઈયરફોન ના સથવારે મનગમતું  સંગીત જાણે તાલ મેળવતું હતું .મનસ્વી પણ મનગમતા  મ્યુઝીક સાથે દોડી રહી હતી ,એના પગની સાથે એના વિચારો પણ દોડતા હતા. ગઈ કાલ ના ઓફીસના અને કસ્ટમર ના પ્રસંગો પીછો નહોતા છોડતા , ઘણી વાર માણસનું મરકટ  મન અને મગજ સાથે નથી ચાલતું અને દિલ કૈક વિચારે તો દિમાગ તરત જ એની વિરુદ્ધમાં બેસી જાય અને કોઈ ચોક્કસ નિર્ણય પર ના આવી શકાય,આવી જ અવઢવ મનસ્વીના દિલોદિમાગ માં ચાલતી હતી.પાંચેક રાઉન્ડ માર્યા હશે અને એની નજર રિસ્ટ વોચ પર ગઈ ...ઓહ ૬.૪૫ થઇ ગઈ,ભાગવું પડશે મારે, સ્તુતિ ના સ્કૂલનો ટાઇમ થઇ જશે . એના પગ ગેટ તરફ ચાલવા લાગ્યા. ત્યાં યાદ આવ્યું અરે, શાક પણ લેવાનું છે અને લેક ની બહાર જ શાકવાળા ની લારી માંથી ફટાફટ શાક લીધું ને એક્ટીવા ને સેલ મારી ને ઘેર જવા નીકળી પણ વિચારો કેડો મુકતા નહોતા.

મનસ્વી પોતે એક ઇન્સ્યોરન્સ કંપની માં એક એજન્ટ એડવાઈઝર તરીકે કામ કરતી હતી. આમ તો ફ્રીલાન્સર વર્ક કહેવાય પણ મનસ્વી પોતે  શક્ય હોય એટલો વધારે સમય ત્યાં આપતી હતી કારણ ઘરખર્ચ ની સાથે સ્તુતિ ની જવાબદારી પણ હતી અને એટલે જ વધારે બચત કરીને પોતાનું અને સ્તુતિ નું ભવિષ્ય સિક્યોર કરવા માગતી હતી. ભૂતકાળથી  ભાગતી હતી તેના પતિ અંકુશ નું સેક્સ વર્કર રેખા સાથે  લફરૂ, મનસ્વીને માનસિક ત્રાસ, રાતો ની રાતો એ રેખાને ત્યાં જ પડી રહેવું અને પૂરી કમાણી એના પર ઉડાવવી અને જલસા કરવા. મનસ્વી એ ત્રાસીને ઘર છોડીને ભાઈ ને ત્યાં સ્તુતિને લઈને આવી ગઈ તી .ત્યાં જ કામ ચાલુ કર્યું અને સ્વમાની મનસ્વી એક બેડરૂમ  કિચનના ફ્લેટમાં માં ભાડે રહેતી હતી.

ઘરે પહોંચીને પોતે ફ્રેશ થાય છે ને પછી સ્તુતિ પાસે જઈને સ્તુતિને પ્રેમથી માથે હાથ ફેરવે છે મનસ્વી, ને એકીટશે જોઈ રહે છે એમાં એને અંકુશ નો ચહેરો દેખાતો હતો પણ શું કરે 'માં' હતી ને ?એક સ્ત્રીજીવન નો સૌથી પવિત્ર અને સુંદર તબક્કો એટલે ''માં'' નો. સ્ત્રી જીવન માં પોતાના બાળકો માટે સંઘર્ષ કરતા ક્યારેય થાકતી નથી પણ અંગત ના મોઢે કટુવચન સંભાળીને તે અંદરથી તૂટીને થાકી જાય  છે.મનસ્વી સ્તુતિ ના માથા પર વ્હાલસોયો હાથ ફેરવતા ક્યારેક ભૂતકાળ માં તો ક્યારેક આવનારા ભવિષ્ય કાળમાં અજાણતા જ પહોંચીને ધ્રુજી ઉઠે છે અને ધ્રુજતા હાથે જ લાડકીને વ્હાલથી ઉઠાડે છે ,''ચાલો દીકું ઉઠી જાવ  બેટા, સ્કુલે જવાનું લેટ થઇ જશે ...''
 સ્તુતિ ઊંઘમાં જ બબડે છે ,'' મમ્મા,પ્લીસ પાંચ મીનીટસ ''
''ઓકે બેટા, પાંચ મીનીટસ માં બહાર આવી જા, મમ્મા તારા માટે યમ્મી બ્રેકફાસ્ટ બનાવે છે ''
 એમ કહીને મનસ્વી કિચન માં જઈને આગળના દિવસે બનાવેલી ભાખરી માંથી પીઝા બનાવે છે નાનકડી સાત વર્ષની સ્તુતિ માટે .
સ્તુતિને તો ઊંઘમાં પણ પીઝા ની સ્મેલ આવે છે ને ફટાક કરતી કિચન માં આવીને મમ્માને વળગી પડે છે.ે કહે છે '',બહુ ભૂખ લાગી છે મમ્મા...''
હા,મને ખબર છે પીઝા ની ભૂખ લાગી છે ,હવે જલ્દી બેટા બ્રશ કરી લે ,મોડું થશે તારે '' મનસ્વી ગરમ દૂધ ઠારતા જ બોલી.
સ્તુતિ ને દૂધ નાસ્તો કરાવ્યો પોતે ચાય પીધી ,સ્તુતિને નવડાવીને ઇસ્ત્રીવાલો સ્કુલ ડ્રેસ પહેરાવીને તૈયાર કરી ને ઘડિયાળ માં જોયું ૭.૩૦ થઇ ગયા હતા.સ્કૂલબેગ ને વોટરબેગ લઈને સ્તુતિ બહાર આવી ગઈ ને મનસ્વી એ પર્સ લઈને સ્કુટી સ્ટાર્ટ કર્યું ને ૭.૫૦ સ્તુતિને સ્કુલના ગેટ પાસે ઉતારી અને વહાલભરી ચૂમી ભરીને કહ્યું ,''બેટા રીસેસમાં નાસ્તો કરી લેજે ,મમ્મા જલ્દી લેવા આવી જશે .''
પાછા ફરતા રોજની જેમ જ આગળના કામ વિચારવા માંડી , તેને ઓફીસ જઈને કસ્ટમર નું પ્રીમીયમ ભરવાનું હતું અને બીજા ૩ કોલ કરવાના હતા. ઘરે પહોચીને પહેલા જ પહેલા કોલ નો ટીમે ૧૦ વાગે  હતો.
તેમને મેસેજ મુક્યો રીમાઈન્ડરનો અને ઘરના કામ માં લાગી ગઈ.
ઘરનું કામ શાવર લઈને પોતે પણ તૈયાર થઇ અને અરીસા સામે ઉભી રહી ગઈ, પિંક કલરના સલવાર શૂટ માં શોભતી હતી, હળવો મેકઅપ અને ખુલ્લા વાળ એના એક અનોખા વ્યક્તિત્વ ની ચાડી ખાતા હતા. એની બોડી લેન્ગવેજ ગજબની હતી. ઓફિસમાં પણ બધા કલીગ સાથે  હળીમળીને કામ કરતી પણ એક અંતર રાખીને,એના પોતાના વર્તુળમાં કોઈ ઘૂસવાની હિંમત ન કરે એવી એક ધાક પણ હતી.
જરૂરી ફાઈલ અને પર્સ લઈને સ્કુટી સ્ટાર્ટ કર્યું ને નારણપુરા બાજુ જવા લાગી,ઓફીસ અવર્સ ના કારણે સખત ટ્રાફિક હતો પણ તે કસ્ટમરને ત્યાં પહોચી ગઈ ,
એની મીટીંગ માં તે સીસ્ટમ ને ફોલો કરતી હતી. આઈસ બ્રેકીંગ, ફેક્ટ ફાઈન્ડીંગ, ઇન્સ્યોરન્સ ની સમજ, જરૂર  મુજબનો પ્લાન , મની કમિટમેન્ટ,ફોર્મ સાઈન અને ડોક્યુમેન્ટ્સ લેવા...પહેલો કોલ એનો સફળ રહ્યો,કસ્ટમર અને તેમના પત્ની બંને  ખુશ હતા કારણ એમને જે પ્રમાણે જોઈતું હતું તે પ્રમાણે નો પ્લાન ડીઝાઇન કરીને મનસ્વીએ આપ્યો હતો. ૮૦,૦૦૦ ના પ્રીમીયમ ની પોલીસી હતી. મનસ્વી ખુબ ખુશ હતી કારણ શરૂઆત સારી થઇ હતી દિવસની. પણ સમય પણ કસોટી કરતો હોય છે. વચ્ચે સ્તુતિને સ્કુલેથી ઘરે લાવીને એને જમાડી ને સુવાડી પોતે પણ જમી અને થોડી વાર માં પાછી નીકળે છે, ઓફીસ માં પ્રીમીયમ ભરીને બાકીના ૨ કોલ માટે સમયસર જાય છે પણ સફળતા નથી મળતી એટલે વધારે થાકી જાય છે,એડવાઈઝર નું કામ જ એવું હોય છે ક્યારેક સફળ ને વધારે નિષ્ફળ.
આમને આમ સફળતા,નિષ્ફળતા,સ્તુતિ,ઘર,હોમવર્ક,ગ્રોસરી,ઓફીસ બધાની વચ્ચે અફળાતી કુટાતી પોતાનો રસ્તો કાઢીને આગળ વધે છે મનસ્વી.અંકુશ ને ધીમે ધીમે ભૂલવા માંડી તી ,દિવસો વિતતા ગયા અને સ્તુતિ ૯ વર્ષ ની થઇ ગઈ .ભણવામાં ખુબ જ તેજસ્વી,સ્કુલ ની દરેક એક્ટીવીટીમાં હમેશા અવ્વલ જ હોય અને સ્કુલ ના સ્ટાફમાં સૌની લાડકી બની ગઈ હતી સ્તુતિ! સ્તુતિ ની પ્રગતિ જોઇને મનસ્વી હમેશા પ્રભુ પ્રાર્થના કરતી , મને ગૌરવ અપાવે એવી દીકરી તે આપી છે ,જોજે કોઈની નજર ના લાગે એની રક્ષા કરજે પ્રભુ, એ જ મારું જીવન છે ''.

અને અચાનક એક દિવસ સ્તુતિની સ્કુલ માંથી ફોન આવે છે કે સ્તુતિને ચક્કર આવ્યા ને તે બેહોશ થઇ ગઈ છે . મનસ્વી ઓફીસ માં એમના મેનેજર ને જણાવીને મારતી સ્કુટી એ સ્કુલે પહોચે છે અને દોડતી પ્રિન્સીપાલની ઓફિસમાં રજા લીધા વિના પહોચી જાય છે અને ત્યાં સોફા પર એને સુવાડેલી છે , એને જોઇને એના તો હોશકોશ ગુમાવી દે છે ને ભાંગી પડે છે , ડોક્ટર ને પણ બોલાવી લીધા હતા.
''શું થયું મારી સ્તુતિને ડોક્ટર? સવારે તો હું એને મુકવા આવી તી ત્યારે કશું જ નહોતું અને અચાનક શું થઇ ગયું ? મનસ્વી રીતસર સવાલોનો મારો વરસાવતી હતી .
ડોકટરે કહ્યું, '' શાંત થઇ જાવ બહેન, અશક્તિ માં ક્યારેક આવું થઇ જાય,એની એક્ઝામ પણ હમણા જ પૂરી થઇ છે. હું ઇન્જેક્શન આપી દીધું છે , થોડી વાર માં ભાન માં આવી જશે અને સાથે દવા પણ લખી આપું છું. ચિંતા ના કરો બેન અને ૨ દિવસ પાછી મારા કલીનીક પર ચેકઅપ માટે લઇ આવજો.'' મનસ્વી થોડી શાંત થઇ પણ અંદર થી તો જાણે લાવા ધગધગતો હતો ,'માં' હતી ને ? જીવવાનો એક માત્ર સહારો હતી સ્તુતિ !મનસ્વી અંદરથી સાવ જ ભાંગી ગયેલી પણ મક્કમ સ્વરે સ્તુતિ પાસે તેને પંપાળતા કહે છે ,'' હમણા મારી દીકરી આંખો ખોલશે અને મમ્માને જોતા જ ખીલી ઉઠશે ચહેરો મારી લાડલી નો ! જો બેટા તને કશું નહિ થાય ,મમ્મા તને કશું નહિ થવા દે '' થોડીવાર માં સ્તુતિ આંખ ખોલે છે પણ ખાસ્સી વિક લગતી હતી. મનસ્વી ની આંખ ભરાઈ આવે છે ને કહે છે ,'' જો કેટલી બહાદુર છે દીકરી મારી ,આપણે બેટા થોડી વારમાં જ ઘરે જઈશું , ચલ થોડું પાણી પી લે તો બેટા!'' થોડીવાર પાછી ત્યાં પટાવાળા ભાઈ રીક્ષા બોલાવી લાવે છે અને બંને માં-દીકરી ઘરે આવે છે .
 આમ ને આમ ચાર દિવસ વીતી જાય છે,સ્તુતિ સ્વસ્થ થતી જાય છે.રૂટીન લાઈફ ગોઠવતી જાય છે. સાચે પાણી અને સ્ત્રી મુશ્કેલીમાં પોતાનો રસ્તો શોધી જ લે છે. છેલ્લા કેટલાક દિવસોથી એ મુઝવણ માં છે વિચારો સાથે ઘરનું ઝાપટ ઝૂપટ કરતી હોય છે અને અચાનક ફોન ની રીંગ વાગે છે અને મનસ્વી ને ધ્રાસકો પડે છે કે પેલા કસ્ટમર નો તો ફોન નહિ હોય ને ?
 હા, મનસ્વી નું વિચારવું સાચું જ હતું ,એ જ કસ્ટમર નો ફોન હતો જે છેલ્લા ૧૦ દિવસથી ફોન કરતા હતા,  આજે પણ એ જ વાતનું રટણ હતું એ સાગરભાઈ નું ! મનસ્વી કોલ પર ગઈ હતી એ ભાઈને ત્યાં અને એને એક મોટી રકમની પોલીસી આપી હતી. સાગરભાઈ ના પોતાના ૮ થી ૧૦ જાતના અલગ અલગ બીઝનેસ ના યુનિટ્સ હતા અને આગળ પણ મનસ્વીને કામ મળવાનું હતું બસ એક ફ્રેન્ડશીપ ની માંગણી હતી એમની , મનસ્વી અવઢવ માં હતી કે આવેલી તક ને ઝડપી લેવી કે નહિ ? કારણ મનસ્વી પોતાના અંગત વર્તુળ માં કોઈને પ્રવેશ આપવા માગતી નહોતી. શું કરવું ? વિચારોના વમળ માં ઘેરાતી હતી ,ત્યાં એક ઝબકારો થયો અને યાદ આવી ગઈ કશ્તી ની ,એની પરમ સખીની ....એને ફોન કર્યો અને સાંજે સીસીડીમાં મળવાનું નક્કી કર્યું . હવે એને નિરાંત અનુભવી વિશ્વાસુ ફ્રેન્ડ કશ્તી સાથે વાત શેર કરીને કોઈ ઠોસ નિર્ણય લઇ શકીશ.
 
















Wednesday, December 2, 2015



ખબર છે તને ?
મને મારું એકાંત ખુબ ગમતું
મારા જીવન નો સુવર્ણ સમય
મનગમતી વ્યક્તિના સાન્નિધ્ય વિના
સતત એનામાં ઓતપ્રેત રહેવું
ક્યારેક લડવું તો ક્યારેક ઝગડવું
ક્યારેક લાડ કરવા તો ક્યારેક મોં ચઢાવવું
રોજ નવી ફરિયાદ
તું આવો છે ને તું તેવો છે
તું ફલાણો છે ને ઢીકણો છે
છતાં ય ખુબ વ્હાલો
ક્યારેક પ્રિયા બનીને ચૂમી લેતી
ક્યારેક સખી બનીને ચૂંટી ભરતી
ક્યારેક માતા બનીને વ્હાલ વરસાવતી
ક્યારેક ધ્રુસકે ધ્રુસકે રડતી
ક્યારેક ખીલખીલાટ હસતી
ત્યારેય ખબર નહોતી ને આજે પણ નથી
આપણા [મારા] આ સબંધનું નામ શું ?
અને આજે ....
મારા એકાંતની જગા પચાવી પડી છે
મારી એકલતાએ ....
એકલતાના એનાકોન્ડાએ ભરડો લીધો છે
એની ભીંસનું જોર વધી જશે
ને શ્વાસ રૂંધાઇ જશે

નીતા શાહ










Tuesday, December 1, 2015



સમન્વય કેવો સાન્નિધ્ય સમજણ ને સબંધ નો
 બીજું કઈ નહિ બીજાને તારો ને ખુદને મારો

સૌની ખુશી એ જ ધ્યેય હોય જો જીવનનું
જતું  કરનારનું કશું જાતું નથી વાતને માનો

બાંધ્યું જ્યાં મથાળું તારા નામનું મત્લા માં
તાળું વાખ્યું ત્યાં ઓનલી મી નું ડરને કાઢો

વેચાય છે આજે અજવાળું ઘેર ઘેર યુનિટોમાં
માનવીય કળાથી સુરજ પણ શરમાય  જાણો

મેં તો માપી લીધી નજરોથી દરિયાની ઊંડાઈ
કિનારે ટણી રાખે અંદર ખળભળતું  સહુ માણો

નીતા શાહ




Monday, November 30, 2015


 એક સમયે 
 હૃદયની ધરા પર 
 ધબકારની હુંફ થી 
 પ્રેમ-બીજ વાવ્યું હતું 
 વ્હાલથી જતન કર્યું 'તું 
 અંકુરિત એ બીજ 
 લાગણીસભર લીલુછમ છોડવું મારું 
 હિલ્લોળા લેતું 'તું 
 અને....
 અચાનક 
 લીલાછમ પાંદડાએ પીળાશ પકડી 
 ને ડાળથી વિખુટા પડવા લાગ્યા 
 એક પછી એક,એક પછી એક 
 ને ડાળે તો જાણે જીવન સંકેલી ને 
 જાણે વૈધવ્ય સ્વીકારી લીધું 
 પ્રભાતે ઝાકળ આવીને 
 મીઠો સ્પર્શ આપી ને 
  પલ્લવિત કરવું તું 
 પણ રવિ ના આગમને જ 
 ઝાકળ પણ ગાયબ 
  શું કારણ હશે ?
  કદાચ ઉધઈની જ લીલા હશે 
  શું એની દવાનો છંટકાવ 
  નવ-પલ્લવિત કરી શકશે છોડવાને ?
   ના....ક્યારેય નહિ 
   પોતીકા વિના જીવવું  એટલે 
   મરવાના વાંકે જીવવું  ....!


  •    નીતા શાહ
 
 
 

Thursday, November 19, 2015

.. ખાલીપો પૂરાય?

  કવિતા 

 એકાંતમાં વિચારોની ગડમથલ થાય
 શું ખાલીપામાં ખાલીપો પુરાય ?

અજાણ્યા મોડે જીંદગી વળી જાય
 ખરબચડા પથના પહાડ ચઢાય ?

ગફલત એક જ હું એક સમજદાર
તો બાકી બધાને નાદાન સમજાય? 

કેટલું અઘરું છે જીવનમાં આ કામ
પોતાનામાંથી જ પોતાના શોધાય? 

ફરક તો જબાન માં છે ઓ દોસ્ત
ઓકે ઝેર તો અમૃત કેમ ચખાય ?

હે સ્વાર્થ તારો ખુબ ખુબ આભાર
તારા વિના લોકો ને કેમ જોડાય ?

રહેવા દે ના શોધ પ્રેમ નો ઈલાજ
ઈલાજ ઈબાદતનો ઓછો કરાય? 

નીતા શાહ

મીડિયાનો મોહતાજ


 મીડિયાનો મોહતાજ

એક વાત કહું ?
શું મારો પ્રેમ સોશિયલ મીડિયાને આધારિત છે ?
આ whatsup
Twitter કે
Facebook થી
ડીસકનેક્ટ થઇ જશું
તો શું ?
'' રાત ગઈ સો બાત ગઈ ''
જેવું થશે ?
ના...રે...ના...!
મીડિયા બદલાતા રહેશે
ઈન્ટરનેટ પણ ચાલુ-બંધ થયા કરશે
ડિવાઈસ પણ બદલાતા રહેશે
દેશ પણ બદલાતા રહેશે
પણ......
હું શું કામ બદલાવું ?
મારી લાગણી કોઈ મીડિયા ની મોહતાજ નથી
એ મારું શું બગાડી  લેવાના ?
એની છબી તો કાળજે કોતરેલી છે
ને આંખની કીકીમાં કંડારેલી છે
જીવન નો ધબકાર છે
શ્વાસોશ્વાસમાં એકાકાર છે
એનાથી નોખા થવું 
એટલે  ....
રુદિયાની ગતિ અટકી જવી...!
'' મારો પ્રેમ નથી  મીડિયાનો મોહતાજ
   એનું હોવું જ મારા તો  માટે સરતાજ ''

 નીતા શાહ












Wednesday, October 14, 2015

મારે તો આકાશને ઓઢવું રે સખી...ગીત



  મારે તો આકાશને ઓઢવું રે સખી



  મારે તો આકાશને ઓઢવું રે સખી
  ચાંદ-તારાથી રૂપને સજવું છે

  મારે તો ધરતીના ખોળે પોઢવું રે સખી
  લીલી સાડીના પાલવે ચાલવું  છે

  મારે તો હિમાલય સાથે ઉભવું રે સખી
  અડીખમ રહીને ઓગળવું છે

  મારે તો દરિયાની મોજે ઉછળવું રે સખી
   ખારા ખારા ઉસને ઉલેચવું છે

  મારે તો નદીયુના વહેણમાં મલકવું  રે સખી
   મીઠું ઝરણું બનીને ખળભળવું છે

  મારે તો મમતાભર્યું  હરખવું રે સખી
  ભીનું સુક્કું સઘળું સંઘરવું છે


  નીતા શાહ






  

Wednesday, September 30, 2015

ગઝલ - રસપ્રદ માહિતી



મિત્રો, ગઝલ શબ્દથી આપણે સૌ વાકેફ છીએ જ. ગઝલ ના બંધારણ માં
શેર,મિસરા,કાફિયા,રદીફ,મત્લા અને મક્તા દરેક પાસા અનિવાર્ય છે.

ગઝલ એ ઉર્દૂ કાવ્યરૂપ છે.'ગઝલ'નો ઉર્દૂ કોશમાનો અર્થ થાય છે ''કાંતવું
કે વણવું.''ગઝલ એ મૂળ તો અરબી શબ્દ છે. ગઝલ એટલે પ્રેયસી સાથેની કે એને
લગતી વાત.ભારત માં અમીર ખુસરો [ ૧૨૫૩-૧૩૨૫] ગઝલ ના આદીસર્જક
અને પ્રવર્તક ગણાય છે. ત્યારબાદ સંત કવિ કબીર [૧૪૪૦-૧૫૧૮] નો ઉલ્લેખ
કરી શકાય.કબીરના દોહા એ ગઝલના સ્વતંત્ર શેર જેવા છે.ત્યારબાદ ૪૦૦ વર્ષ
પછી 'વલી' એ ૧૭ મી સદીના અંત માં ગઝલને વિશિષ્ટ ઘાટ આપ્યો.એ પછી
ભારતમાં ગઝલનું સ્વરૂપ વધુ ને વધુ પ્રતિષ્ઠા પામતું ગયું છે.

બાલાશંકરે ઈરાનના મહાકવિ ગણાતા ફારસી શાયર ''હાફેજ'' નું સાહિત્ય ગુજરાતમાં
પહેલવહેલી વાર રજુ કર્યું. સુફીવાદ વિષે પણ તેમણે જ પહેલવહેલી માહિતી આપી હતી.
હરિ હર્ષ ધ્રૂ,કલાપી,જટિલ,અમૃત નાયક વગેરે એ તે સમયમાં ગઝલોનું ખેડાણ કર્યું હતું.
''સરસ્વતીચંદ્ર'' અને ''સ્નેહમુદ્રા''માં ગોવર્ધનરામ ત્રિપાઠી એ ઉર્દૂ-ફારસી ના શબ્દ-પ્રયોગ
વગરની ગઝલ આપવાનો પ્રયત્ન કર્યો હતો પણ એને શુદ્ધ ગઝલ ન કહી શકાય.

ગુજરાતીમાં પહેલવહેલા ગઝલકાર ગુજરાતી નહોતા,શેખ મહમ્મદ કાશિફ ના ગુજરાતી ગઝલ સંગ્રહ
૧૮૪૦ માં છપાયેલ પણ તે હાલ અપ્રાપ્ય છે એટલે  આરંભક તરીકે મણીલાલ,બાલાશંકર,કલાપી
વગેરે કહી શકાય .
ગુજરાતી ગઝલ નો બીજો તબક્કો એટલે શયદાનો સમય. મુંબઈ માં શયદા,નસીમ,સગીર,અમદાવાદમાં
સાબીર તથા ભાવનગરમાં મજનું  નો જમાનો હતો.એમણે ગઝલને અનુરૂપ ગુજરાતી ભાષાની સજાવટ કરી.
સુરત જીલ્લાના રાંદેર ગામથી ૧૯૩૦ માં ગુજરાતીમાં મુશાયરા પ્રવૃત્તિ ની શરૂઆત થઇ.મરીઝના આગમન સાથે જ ગુજરાતીને સંપન્ન ગઝલકારોને જાણે કે એક સમૂહ મળી ગયો. જેમાં મરીઝની સાથોસાથ, શૂન્ય, સૈફ, ઘાયલ, ગની, બેફામ, પતીલ, અનિલ, ગાફિલ તથાં મકરંદ દવેનો સમાવેશ થાય છે. આ પછીની પેઢીમાં શેખાદમ આબુવાલા, આદિલ મન્સૂરી, મનહર, ચિનુ મોદી, રાજેન્દ્ર શાહ, મનોજ ખંડેરિયા ઉપરાંત, વ્રજ, જલન માતરી, કાબિલ, હરીન્દ્ર દવે, નૂરી, ઓજસ અને ‘નઝીર’ ભાતરી આપણા નોંધપાત્ર ગઝલકારો છે. આ બધામાં મરીઝ ટોચ પર રહે છે.

આધુનિક ગુજરાતી ગઝલોની શરૂઆત સુરેશ જોષીથી થઈ. ઉપરાંત, શેખ ગુલામ મોહમ્મદ, અનિરુદ્ધ બ્રહ્મભટ્ટ, પ્રાસન્નેય, લાભશંકર ઠાકર, શ્રીકાન્ત, ચિનુ મોદી, મનહર મોદી, રાવજી પટેલ, સિતાંશુ યશશ્ચંદ્ર, રાજેન્દ્ર શુક્લ, મનોજ ખંડેરિયા, રમેશ પારેખ, પ્રબોધ પરીખ, દિલીપ ઝવેરી, મણિલાલ દેસાઈ  નોંધપાત્ર પ્રદાન કરે છે. આ પછીનાં તબક્કામાં ભગવતીકુમાર શર્મા, જવાહર બક્ષી, અદમ ટંકારવી, હનીફ સાહિલ, જયેન્દ્ર શેખડીવાળા, સરૂપ ધ્રુવ, શ્યામ સાધુ, હરીશ મીનાશ્રુ, રાજેશ વ્યાસ, દિલીપ વ્યાસ, જગદીશ વ્યાસ, હરીશ ધોબી, હર્ષદ ત્રિવેદી, બાપુદાન ગઢવી, મુકુલ ચોક્સી, વિનોદ જોશી જેવા સર્જકો નોંધપાત્ર છે.
આ ઉપરાંત પણ બીજા ઘણા નામી-અનામી સર્જકો ગુજરાતી ગઝલ ક્ષેત્રે પ્રવૃત્ત છે.


જનારી રાત્રિ જતાં કહેજે : સલૂણી એવી સવાર આવે;
કળી કળીમાં સુવાસ મહેકે, ફૂલો ફૂલોમાં બહાર આવે.
હૃદયમાં એવી રમે છે આશા, ફરીથી એવી બહાર આવે;
તમારી આંખે શરાબ છલકે, અમારી આંખે ખુમાર આવે.
વ્યથા શું હું વિદાય આપું? વિરામના શું કરું વિચારો?
કરાર એવો કરી ગયાં છે – ન મારા દિલને કરાર આવે.
કિનારેથી તું કરી કિનારો, વમળમાં આવી ફસ્યો છે પોતે,
હવે સુકાની, ડરે શું કરવા? ભલે તૂફાનો હજાર આવે.
ન ફૂટે ફણગા, ન છોડ થાયે, ન થાય કળીઓ, ન ફૂલ ખીલે;
ધરામાં એવી ધખે છે જ્વાળા, બળી મરે જો બહાર આવે.
વિચારવાળા વિચાર કરજો, વિચારવાની હું વાત કહું છું;
જીવનમાં એથી વિશેષ શું છે? વિચાર જાયે વિચાર આવે.
તમારી મ્હેફિલની એ જ રંગત, તમારી મ્હેફિલની એ જ હલચલ;
હજાર બેસે, હજાર ઊઠે, હજાર જાયે, હજાર આવે.
હૃદયમાં કોની એ ઝંખના છે, નયન પ્રતીક્ષા કરે છે કોની?
ઉભો છે ‘શયદા’ ઉંબરમાં આવી , ન જાય ઘરમાં – ન બ્હાર આવે.


– શયદા

         
[‘શયદા’ પહેલા એવા શાયર હતા જેમણે આ પ્રકિયાને તદ્દન નવો વળાંક આપ્યો. એટલે જ ‘શયદા’ નૂતન ગુજરાતી ગઝલના પ્રણેતા કહેવાય છે. તેમના જમાનાની પરંપરાથી અલગ પડતી આ ગઝલમાં ફારસી શબ્દ ઘણા ઓછા વપરાયા છે.]


ગુજારે  જે  શિરે તારે  જગતનો  નાથ તે સ્હેજે,
ગણ્યું જે પ્યારું પ્યારાએ અતિ પ્યારું ગણી લેજે.
 

દુનિયાની  જુઠી વાણી  વિશે જો દુ:ખ વાસે છે,
જરાયે  અંતરે  આનંદ  ના  ઓછો  થવા  દેજે.
 

કચેરી  માંહી કાજીનો  નથી  હિસાબ કોડીનો,
જગત કાજી  બનીને  તું વહોરી ના પીડા લેજે.
 

જગતના  કાચના  યંત્રે  ખરી વસ્તુ નહીં ભાસે,
ન  સારા  કે  નઠારાની  જરાએ  સંગતે  રહેજે.
 

સ્હેજે  શાંતિ  સંતોષે   સદાયે   નિર્મળે   ચિત્તે,
દિલે  જે  દુ:ખ  કે  આનંદ  કોઇને નહીં કહેજે.
 

વસે  છે  ક્રોધ વૈરી  ચિત્તમાં  તેને  તજી  દેજે,
ઘડી  જાએ  ભલાઇની  મહાલક્ષ્મી ગણી લેજે.
 

રહે  ઉન્મત્ત  સ્વાનંદે  ખરું એ સુખ માની લે,
પીએ તો શ્રી પ્રભુના પ્રેમનો પ્યાલો ભરી પીજે.
 

કટુ વાણી સુણે જો કોઇની, વાણી મીઠી કહેજે,
પરાઇ  મૂર્ખતા  કાજે  મુખે  ના  ઝેર  તું  લેજે.
 

અરે  પ્રારબ્ધ  તો ઘેલું  રહે છે  દૂર માગે તો,
ન  માગે દોડતું આવે  ન  વિશ્વાસે  કદી રહેજે.
 

અહો શું પ્રેમમાં રાચે, નહીં ત્યાં સત્ય પામે તું?
અરે  તું   બેવફાઇથી  ચડે  નિંદા   તણે  નેજે.
 

લહે  છે  સત્ય  જે  સંસાર તેનાથી પરો  રહેજે,
અરે એ કીમિયાની જો મઝા છે તે પછી કહેજે.
 

વફાઇ તો  નથી  આખી  દુનિયામાં જરા દીઠી,
વફાદારી  બતા’વા  ત્યાં  નહીં કોઇ પળે જાજે.
 

રહી  નિર્મોહી શાંતિથી  રહે એ  સુખ  મોટું છે,
જગત બાજીગરીનાં તું બધાં છલબલ જવા દેજે.
 

પ્રભુના  નામનાં  પુષ્પો પરોવી કાવ્યમાળા તું,
પ્રભુની  પ્યારી  ગ્રીવામાં પહેરાવી  પ્રીતે દેજે.
 

કવિ  રાજા થયો શી છે  પછી પીડા તને કાંઇ?
નિજાનંદે  હંમેશાં બાલ  મસ્તીમાં  મઝા લેજે.


 બાળાશંકર કંથારિયા







નોધ:- આ માહિતી વિકિપીડિયા અને શ્રી રાજેશ મિસ્કીન લિખિત પુસ્તક માંથી લીધેલી છે.



નીતા શાહ










Tuesday, September 15, 2015

પોતીકા


પોતીકા


 એક હસતા ચહેરા પાછળ
  કેટકેટલું છુપાયેલું હોય છે ?
  વિષાદ,વેદના ને ઉદાસી
  છુપી વેદના કોણ વાંચી  શકે ?
 પોતીકા હોય તે જ
 માંહ્યલું તો એ જ વાંચી શકે
 જે આપણા સુખે સુખી  ને
 આપણા દુઃખે દુઃખી

  નીતા શાહ

Friday, September 11, 2015

ચલચિત્ર



 ચલચિત્ર

મને ખબર છે
આમ નજરથી દુર કરવાથી
દૂરતા ક્યાં ઓછી થાય છે ?
જેટલી દૂરતા કેળવવા મથીશ
નજદીકિયા એટલી જ નજીક આવશે
આ કોઈ ચલચિત્રોના દ્રશ્યો ઓછા છે ?
કે એક ઉપર બીજું ત્રીજું ને ચોથું
આ તો જીવ થી ય વ્હાલું ચિત્ર
કેવી રીતે હડસેલું ?

નીતા શાહ


ગુંગળામણ મારી ક્યાં સમજાય છે?
ચોતરફ પડઘા સંભળાય છે
આંખ અને કાન કેમ બંધ રાખું ?
કરવતથી પણ દોર ક્યાં કપાય છે
હવે જીવવા જેવું ક્યાં રહ્યું વ્હાલા?
રોજ મરવાના વાંકે જીવાય છે
ગુંથું કે પછી ઉકેલી નાખું સાંકળી ?
ઉકેલું તો પણ વધુ ગૂંથાય છે
જીવતા તો પાણી માં ડૂબાય છે
લાશ પાણીમાં તરતી દેખાય છે

નીતા શાહ